Dokumentacja w związku z tzw. Komisją Maddena ujawniona przez IPN

IPN ujawniło dokumentację w ramach tzw. Komisji Maddena: „Mord w Lesie Katyńskim. Przesłuchania przed amerykańską komisją Maddena w latach 1951-1952”.

W 2017 r., 74 lata od ujawnienia dołów śmierci w Lesie Katyńskim, 66 lat od powołania komisji katyńskiej w Izbie Reprezentantów i przeszło ćwierć wieku od odzyskania przez Rzeczypospolitą niepodległości po okresie zniewolenia, u którego podstaw leżały zbrodnia i kłamstwo katyńskie, nadszedł czas, aby udostępnić polskim czytelnikom, wraz z koniecznymi komentarzami, materiały z prac komisji badającej jeden z najbardziej dramatycznych momentów dziejów narodu i państwa polskiego – podkreślił w obszernym wstępie publikacji historyk dr Witold Wasilewski z Archiwum IPN, który dokonał wyboru i zajął się opracowaniem dokumentów.

Mord w Lesie Katyńskim. Przesłuchania przed amerykańską komisją Maddena w latach 1951-1952 jest to pierwszy tom IPN-u, w którym zawarte są dokumenty dotyczące tzw. komisji Maddena, która zajmowała się zbronią katyńską. Publikacja obejmuje przesłuchania świadków i większość dowodów rzeczowych, po raz pierwszy prezentując w języku polskim praktycznie cały opublikowany dorobek Komisji Maddena – podał IPN.

Publikacja, do której dotarł PAP zawiera aż 700 stron dokumentacji, a w nich wstrząsające zeznania amerykańskich oficerów. Kapitana Donalda B. Stewarta oraz Podpułkownika Johna H. Van Vlitera. Byli to jeńcy wojenni, którzy zostali wysłani w 1943 roku do lasu katyńskiego. Jak mówił Kapitan Stewart „Niemcy mówili wtedy, że groby są otwarte od miesiąca lub dłużej, i wydobyli już pewną liczbę ciał. W tym czasie zaczynało się robić ciepło i Niemcy uważali, że… mówili, że muszą przyspieszyć prace, zanim fetor stanie się zbyt silny (…). Jednak rzeczą, która nas uderzyła, oprócz faktu, że zamordowano wielką liczbę polskich oficerów, było to, że wiele ciał, tych w większym grobie, miało na sobie płaszcze w dobrym stanie, polskie płaszcze. Widzieliśmy tam kilkaset ciał polskich oficerów w mundurach bardzo dobrej jakości, które nie były znoszone”

Komisja pytała ppłk Vilet jak był skrępowane ofiary. Odpowiedział, że ręce mieli za plecami, związane dość mocno przy nadgarstkach sznurem gdyż wpijał się w ciało. Ponadto opisał, że na potylicy była dziura wlotowa pocisku, a na czole dziura wylotowa. Było je można odróżnić tym, że dziura wlotowa była mniejsza od wlotowej.

IPN zapowiada, że w pozostałych dwóch tomach będzie reszta zeznań oraz raport końcowy komisji. Historycy pomimo tego, że otrzymali wiele dokumentów związanych ze Zbrodnią Katyńską przeprowadzoną przez NKWD w 1940 roku to nadal raporty komisji Maddena są dla nich bardzo cenne.

Komisja Maddena w latach 1951-1952 przeprowadzała swoje śledztwo związane ze zbrodnią na polskiej inteligencji. Wyniki badań zostało przedstawione przed Zgromadzeniem Ogólnym Narodów Zjednoczonych w celu wniesienia skargi przeciw ZSRR w związku z pogwałceniem praw uznawanych przez cywilizowane narody.

Źródło: dzieje.pl

Fot.: Wikimedia Commons

Błażej Filipiak

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*