Kultura

Artykuły historyczne Kultura Nowożytność Ogólne Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Warszawa przed potopem szwedzkim

Wiek XVII przepełniony był wojnami, wszelkimi wystąpieniami; był niezwykle burzliwy i chaotyczny dla całej Rzeczypospolitej. Szczególnie dotkliwy był potop szwedzki, trwający aż pięć lat, podczas którego dobra polskie zostały ograbione i wywiezione do Szwecji lub zniszczone. Jak wyglądała Warszawa przed potopem? Panowanie Jana Kazimierza nie wyróżnia się wśród współczesnych badaczy […]

Artykuły historyczne Inne Kultura Nowożytność Ogólne Sarmatikon Slider

Relikwia Domu Sabaudzkiego – Całun Turyński w XV-XVIII w.

Całun Turyński znajdował się w posiadaniu rodu de Charny przez około 100 lat. Do końca nie wiadomo, jak wszedł w ręce tej rodziny. Czy miało to związek z nieokreślonym bliżej pokrewieństwem Geoffreya de Charny, ze spalonym na stosie w 1314 roku, preceptorem Normandii, członkiem zakonu templariuszy, Geoffroy’em de Charnay? Czy […]

Artykuły historyczne Kultura Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Wesoły nam dzień dziś nastał… czyli słów kilka o staropolskiej Wielkanocy

Po kościele rozchodzi się śpiew wydobywający się z gardeł wiernych: Bóg wszechmogący/ Wstał z martwy żaducy,/ Chwalmy jego z weselim,/ Toć nam wszem Pismo wieli./ Kyrieleison. Oto rozpoczyna się Wielkanoc AD 1608 – najważniejsze święto chrześcijan. Zobaczmy, jak obchodzili je nasi przodkowie. Rynek krakowski dawno nie widział takiego tłumu. Odświętnie […]

Artykuły historyczne Kultura Nowożytność Ogólne Sarmatikon

Ideał Nauczyciela – na podstawie rozważań Szymona Marcjusza z Pilzna

  Jaki powinien być polski nauczyciel według XVI-wiecznych humanistów? Jakie cechy powinny go charakteryzować? Wskazana była osobowość łagodna czy gniewna? Jaki wygląd niezaprzeczalnie posiadać musiał renesansowy wychowawca? Doskonały profesor winien być wieku sędziwego, czy może młodym również należało dać szansę? Na powyższe pytania starał się odpowiedzieć Szymon Marycjusz z Pilzna […]

Artykuły historyczne Kultura Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Staropolskie tańcowanie

Havelock Ellis, brytyjski lekarz, powiedział kiedyś, że taniec jest najwznioślejszą, najbardziej wzruszającą, najpiękniejszą ze wszystkich sztuk, bo nie jest tylko prostą interpretacją czy wyobrażeniem życia; jest samym życiem. Taniec w dawnej Polsce doskonale ilustruje te słowa. Taniec jest jednym z najstarszych wytworów ludzkiej kultury, wywodzącym się bezpośrednio z rytuałów religijnych. […]

Artykuły historyczne Kultura Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Walka karnawału z postem… czyli słów kilka o zapustach staropolskich

Jacek Kaczmarski śpiewał w jednej ze swych pieśni: „(…) karnawałowo-postną ucztą jak się patrzy/Uraduję bliski sercu ludek wasz żebraczy./Żeby w waszym towarzystwie pojąć prawdę całą:/Dusza moja – pragnie postu, ciało – karnawału!”. Przekonajmy się czy człowiek polskiego baroku zanuciłby za poetą Wojnę postu z karnawałem. Zima, las otulony grubą warstwą […]