Społeczeństwo

Artykuły historyczne Nowożytność Ogólne Polityka Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Reformacja w Niemczech i jej następstwa

Reformacja to obok przemian gospodarczo-społecznych i wielkich odkryć geograficznych jedno z najważniejszych wydarzeń XVI wieku, które wpłynęło na kształt nowej epoki i wytyczyło jej linie rozwojowe. Samo zaś pojęcie „reformacja” oznacza ruch religijno-polityczno-społeczny, zapoczątkowany przez Marcina Lutra i mający na celu odnowę chrześcijaństwa. Był on swoistą reakcją na negatywne zjawiska, […]

Artykuły historyczne Nowożytność Polityka Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Rewolucja Francuska

Rewolucja francuska była wydarzeniem bezprecedensowym, które już na zawsze zmieniło kwestię postrzegania innego człowieka na Starym Kontynencie. Na jej genezę złożyły się zasadnicze sprzeczności panującego w XVIII wieku we Francji ustroju politycznego i społecznego. Jak zawsze, tak i w tej kwestii można mówić o przyczynach pośrednich i bezpośrednich. Dlatego też […]

Artykuły historyczne Kultura Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Wesoły nam dzień dziś nastał… czyli słów kilka o staropolskiej Wielkanocy

Po kościele rozchodzi się śpiew wydobywający się z gardeł wiernych: Bóg wszechmogący/ Wstał z martwy żaducy,/ Chwalmy jego z weselim,/ Toć nam wszem Pismo wieli./ Kyrieleison. Oto rozpoczyna się Wielkanoc AD 1608 – najważniejsze święto chrześcijan. Zobaczmy, jak obchodzili je nasi przodkowie. Rynek krakowski dawno nie widział takiego tłumu. Odświętnie […]

Artykuły historyczne Sarmatikon Slider Społeczeństwo Średniowiecze

Dlaczego zawód kurtyzany był tak popularny w renesansowej Italii?

 Kres średniowiecza przyniósł ponowne zainteresowanie się światem antycznym, co zaowocowało nowym okresem w dziejach ludzkości – renesansem. Nie bez kozery to właśnie o Włoszech mówi się, że są ojczyzną odrodzenia. Wysoki poziom gospodarki i techniki oraz liczne miasta-państwa (niemalże jak w starożytnej Grecji) pozwoliły na zrobienie kolejnego kroku w dziejach […]

Artykuły historyczne Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Staropolskie małżeństwo – umowy przedślubne narzeczonych i ich rodzin

Kwestie majątkowe były bardzo ważnym aspektem nowożytnych małżeństw. Często stawały się one jednym z głównych powodów, dla których mężczyzna decydował się na ożenek, zaś rodzina przyszłej panny młodej zezwalała na wydanie córki za mąż. Umowy przedślubne dotyczące finansów były rozwiązaniem, które na kilka stuleci wpasowało się w polskie nowożytne „prawo […]

Artykuły historyczne Dzieje najnowsze Historia XIX wieku I wojna światowa i okres międzywojenny II wojna światowa Inne Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo Średniowiecze Starożytność

Prawnokanoniczne regulacje instytucji zaręczyn – od antyku do początków XX w.

Od początków swego istnienia chrześcijaństwo wykazywało zainteresowanie tematyką rodziny i małżeństwa, a więc także etapem poprzedzającym jego zawarcie, tj. zaręczynami. Przez wieki instytucja ta znajdowała swoje odbicie w prawie kanonicznym, co poprzez siłę Kościoła oddziaływało także na życie wielu tysięcy ludzi. Warto więc poświęcić trochę czasu, aby przyjrzeć się uregulowaniom […]

Artykuły historyczne Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo Średniowiecze

Tradycja chrztu dzieci w dawnej Polsce

W społeczeństwach chrześcijańskich pierwszy rytuał inicjacyjny, oznaczający przyjęcie nowego członka wspólnoty, stanowił chrzest. Tradycja chrztu dzieci, według niektórych opracowań, sięga czasów apostolskich, a bezpośrednie poświadczenia sprawowania tego obrzędu mamy już z II wieku. W późniejszych wiekach praktykę chrztu dzieci często krytykowano, z tego względu ową kwestią zajęły się sobory powszechne. […]

Artykuły historyczne Kultura Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Staropolskie tańcowanie

Havelock Ellis, brytyjski lekarz, powiedział kiedyś, że taniec jest najwznioślejszą, najbardziej wzruszającą, najpiękniejszą ze wszystkich sztuk, bo nie jest tylko prostą interpretacją czy wyobrażeniem życia; jest samym życiem. Taniec w dawnej Polsce doskonale ilustruje te słowa. Taniec jest jednym z najstarszych wytworów ludzkiej kultury, wywodzącym się bezpośrednio z rytuałów religijnych. […]

Artykuły historyczne Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Staropolskie małżeństwo – prawo i tradycja

Pojęcie małżeństwa – dziś rozumiane tak szeroko – zazwyczaj kojarzymy ze związkiem jednej kobiety i jednego mężczyzny, związkiem pojmowanym jako sakrament bądź akt spełnienia prawa cywilnego i socjologiczny związek osób płci odmiennej. Nieco inaczej traktowano je w epoce nowożytnej. Warto zatem wspomnieć o prawnych uwarunkowaniach małżeństwa staropolskiego, a przy okazji […]

Artykuły historyczne Kultura Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Walka karnawału z postem… czyli słów kilka o zapustach staropolskich

Jacek Kaczmarski śpiewał w jednej ze swych pieśni: „(…) karnawałowo-postną ucztą jak się patrzy/Uraduję bliski sercu ludek wasz żebraczy./Żeby w waszym towarzystwie pojąć prawdę całą:/Dusza moja – pragnie postu, ciało – karnawału!”. Przekonajmy się czy człowiek polskiego baroku zanuciłby za poetą Wojnę postu z karnawałem. Zima, las otulony grubą warstwą […]